O‘zbekistonda benzin narxi ko‘tarildi
O‘zbekiston respublika tovar-xomashyo birjasida Ai-92 markali benzin narxi rekord darajaga yetdi.
Rossiyada Ukraina Qurolli kuchlarining neftni qayta ishlash zavodlariga uyushtirgan ommaviy hujumlari sababli yuzaga kelgan yoqilg‘i inqirozi Markaziy Osiyo mamlakatlariga ham o‘z ta’sirini ko‘rsata boshladi. Eslatib o‘tamiz, O‘zbekiston yoqilg‘ining asosiy qismini Rossiya Federatsiyasidan import qiladi.
Spot.uz nashri keltirgan birja savdolari natijalariga ko‘ra, 29-iyun kuni bir tonna yoqilg‘i narxi tarixiy maksimumga — 13.919 mln so‘mga yetib, bir kunning o‘zida 1.1 foizga oshgan. Iyun oyi boshidan buyon narx deyarli 11.8 foizga ko‘tarilgan.
Eng keskin o‘sish oyning birinchi yarmida kuzatildi. Agar 4-iyun kuni Ai-92 markali benzinning bir tonnasi 12.476 mln so‘mdan sotilgan bo‘lsa, oradan to‘rt kun o‘tib, uning narxi 10.5 foizga qimmatlashdi. Shundan so‘ng narxlar bir muddat 13.7–13.8 mln so‘m atrofida o‘zgarib turdi va oy oxirida yana rekordni yangiladi.
Darhol bo‘lmasa-da, iyun oyining o‘rtalaridan boshlab inqirozni iste’molchilar — avtomobil egalari ham o‘zlarida his qila boshladilar. Toshkentdagi yoqilg‘i quyish shoxobchalarida, avvalo, import yoqilg‘isi narxining oshgani sezilmoqda. "Avtostrada" nashri hisob-kitoblariga ko‘ra, 29-iyun holatiga mahalliy va Rossiya tarmoqlarida narxlar quyidagicha:
- import Ai-92 benzini — 13 000 so‘m;
- Ai-95 — 16 000 so‘m;
- Ai-95 (Yevro) — 17 000 so‘m.
Avtoelon.uz tahririyatining 1-iyuldagi kuzatishlariga ko‘ra, AYOQSHlarda mahalliy Ai-92 benzini narxi hozircha sezilarli darajada oshmagan: tarmoqqa qarab narxlar 11 400 so‘mdan 11 800 so‘mgacha o‘zgarib turibdi — bu yoz boshidagidek degani. Import Ai-100 benzini esa 20 000 so‘mdan boshlanadigan narxlarda sotilmoqda. Ai-98 benzini ayrim joylarda sotuvda yo‘q.
O‘zbekiston va Rossiya Federatsiyasi o‘rtasida neft va neft mahsulotlarini yetkazib berish bo‘yicha hukumatlararo kelishuvlar mavjudligiga qaramay, respublikamizga import hajmi eng past darajaga tushishi mumkin. Ayni paytda Rossiya tomoni tashqi emas, balki ichki bozor muammolariga e’tibor qaratmoqda. Bundan tashqari, Rossiya hukumati yoqilg‘ining yangi importchilarini faol izlayapti. "Novaya gazeta" ma’lumotlariga ko‘ra, iyun oyining uch haftasi ichida Belarus benzinining birja savdolari 50 barobarga oshgan.
Shuningdek, Kolesa.kz nashrining yozishicha, Rossiya Federatsiyasi vakillari tomonidan Qozog‘istondan 50 000 tonna Ai-92 benzini sotib olish bo‘yicha so‘rov kelib tushgan. Qo‘shimchasiga, yoqilg‘i izlab respublikaning chegaradosh viloyatlariga oddiy avtomobil egalari ham, yuk tashuvchi haydovchilar ham oqib kela boshlagan. Vaholanki, Qozog‘istonning o‘zi ichki ehtiyojlari uchun yoqilg‘i-moylash materiallarining salmoqli qismini aynan Rossiya Federatsiyasidan olib kiradi, demak, bu yozda uning o‘zi ham yoqilg‘i tanqisligiga duch kelish xavfi bor.
