Toshkentda avtobuslar bekatlardan o‘tib ketmoqda. Buning sababi nimada?
Yo‘l haqi to‘lash tizimidagi o‘zgarishlar jamoat transporti sohasida muammolar to‘lqinini keltirib chiqardi.
2025-yil boshidan poytaxtda jamoat transportidan foydalanish tartibiga o‘zgartirishlar kuchga kirdi. Birinchi navbatda, "Toshshahartransxizmat" kompaniyasi yo‘l haqi uchun naqd pul to‘lovini butunlay bekor qilish niyatini e’lon qildi. Buning o‘rniga bir martalik yo‘l chiptalarini sotuvchi avtomatlardan foydalanish joriy etildi. Ikkinchi o‘zgarish tariflarga tegishli bo‘ldi.
2025-yil 1-yanvardan boshlab jamoat transportida yurish narxi quyidagicha belgilandi:
- 3000 so‘m bir martalik QR-chiptalar orqali to‘langanda;
- 1700 so‘m bank kartalari, mobil ilovalar yoki ATTO transport kartalari orqali to‘langanda.
Qog‘oz so‘mdan voz kechish haydovchilarga avtobusni boshqarish va tashish xavfsizligiga e’tibor qaratishlari uchun qulay sharoit yaratishga, shuningdek, to‘lov jarayonidan inson omilini chiqarib tashlash orqali moliyaviy shaffoflikni oshirishga qaratilgan edi. Biroq, shahar infratuzilmasi bunday o‘zgarishlarga yetarlicha tayyor emasdi. Shaharning ko‘plab avtobus bekatlari va metro stansiyalarida QR-chiptalar sotadigan do‘konlar mavjud emas.
Bir necha kundan so‘ng muammolar yanada ko‘paydi. Bekatlarda to‘xtamay o‘tib ketayotgan avtobus haydovchilari haqida shikoyatlar kelib tusha boshladi. Buning sababi ham yangi naqd pulsiz to‘lov tizimida edi. Ilgari yo‘lovchilar konduktorga naqd pul to‘lashlari mumkin edi, haydovchilarning maoshi esa sotilgan chiptalar soni va tushgan pulga bog‘liq edi. Bu haydovchilarga belgilangan maoshdan tashqari qo‘shimcha daromad olish imkonini berardi.
Hozirda haydovchilar faqat belgilangan yo‘nalishga amal qilishlari, harakat jadvaliga rioya qiliishlari va ish joyini ozoda saqlashlari talab etiladi. Yangi talablar ularning ko‘proq daromad olish imkoniyatini cheklab qo‘ydi, bu esa, ularning bunday xatti-harakatlariga sabab bo‘lgandir.
Ijtimoiy tarmoqlarda yangi to‘lov tizimining noqulayliklari masalasi faol muhokama qilinmoqda, yo‘lovchilar esa uning kamchiliklaridan shikoyat qilishmoqda. Bajarilgan reyslar va yo‘lovchilar soni uchun bellashgan haydovchilarning "tungi poyga" davri o‘tmishga aylanib bormoqda. Biroq, bu davr ortida poytaxt rahbariyatining tezkor aralashuvini talab qiladigan hal etilmagan masalalar yotibdi.
